Phim ơi, Bố xin lỗi con!

(Phim ở triển lãm Mực và đất của chú Minh Thành tại Art Việt của bá Susan)

Mai này lớn lên con sẽ hiểu vì sao slogan trong cuộc đời bố lại là dòng chữ: tôi muốn tự đào tạo lại mình để giống như một con người.

Năm nay, con đã là cậu học trò lớp bốn. Từ khi mẫu giáo, mỗi lần đưa con đến trường bố vẫn âm thầm nói: Phim ơi, Bố xin lỗi con!

Ngày ấy, lúc con bắt đầu ê a với bài tụng ca cũ nát hay nhún chân, nghiêng đầu vờ ngủ trong điệu múa nhàm chán, bố trở về phòng làm việc với ngổn ngang sách thánh hiền mà thâm tâm cứ lơ lửng một câu hỏi: không biết chiều nay mình sẽ nhận về từ nhà trường… cái gì? Quả thực bố không biết phải dạy con trở thành người như thế nào? Áp cho con theo đúng những cái phải học thì ngôi nhà riêng của chúng mình đầy nguy cơ trở thành chốn đậu của những chú vẹt xanh xanh, đỏ đỏ. Xa hơn chút nữa, chuẩn bị cho con trở thành người khéo cơ hội, giỏi xu thời, biết lựa thế để “ấm” cái thân thì đâu có hợp với thiên tính hồn hậu, trong sáng trong tâm hồn con. Làm như vậy thì ngay câu nói đầu tiên, hành vi đầu tiên, bố con mình đã “mất” nhau rồi. Nếu dạy con biết cách nhìn thẳng vào thực tại còn nhiều phần nhiễu nhương, biết đau đớn với những nỗi buồn của cuộc đời, biết nhường nhịn trong những hoàn cảnh ngặt nghèo, biết giữ mình trong sáng trong giới hạn có thể… thì thiệt cho cái thân, tội cho cái đời lắm con ơi. Bao khó nhọc từ chính cuộc sống bản thân đã dạy cho bố điều này. Bố hoang mang lắm.

Trong tạp chí Gia đình trẻ số trước, lần đầu tiên toà soạn phá lệ cho đăng lá thư dài ngoằng của bác tổng thống Pháp gửi ngành giáo dục Pháp nhân ngày khai trường. Trong lịch sử giáo dục nhân loại, bố cho rằng xuất sắc nhất vẫn là năm chữ Nhân, Lễ, Nghĩa, Trí, Tín mà Khổng Tử- người thầy của muôn đời đã nói cách đây 2500 năm về mục đích, phương pháp dạy người. Về tình cảm bố thích lá thư mà người đời cho rằng của tổng thống Mỹ Abraham Lincol viết gửi thầy giáo chủ nhiệm lớp của con trai mình cách nay gần 200 năm. Bố suy ngẫm nhiều về bốn chữ thực học, thực nghiệm của phong trào Đông kinh nghĩa thục hồi đầu thế kỷ 20 trong giới trí thức Việt Nam. Nhưng bức thư của một người đương thời, sự thông thái của một trí thức, thái độ hành động quyết liệt đầy trách nhiệm của một chính khách, trái tim biết rung động cùng nỗi đau dân tộc của một con người thể hiện trong bức thư của bác Sarcozy đã làm bố và nhiều ông bố bà mẹ Việt thổn thức suốt những ngày qua. Bác tổng thống nói rằng: “Nhiều năm qua, nền giáo dục của chúng ta đã không quan tâm đến cái tôi của con trẻ. Con cái chúng ta được nén trong cùng một khuôn, học cùng một kiến thức, tại cùng một thời điểm và với cùng một phương pháp…Nhiều đứa trẻ vì thế mà sa sút và thấy mình hoàn toàn không thu được gì từ nền giáo dục này…”

Vậy là từ trước đến nay và từ Đông sang Tây, nhân loại chưa bao giờ dứt mối lo về giáo dục con người. Nhưng căn bệnh của nền giáo dục nước ta hôm nay còn trầm trọng hơn gấp nhiều lần những bê bối của nền giáo dục Pháp. Người Pháp lo lắng về tình trạng thiên lệch theo hướng trọng Nhân hay trọng Trí. Giáo dục chúng ta cũng bàn về Nhân Trí nhưng chỉ là hình thức, giả dối. Xã hội chúng ta đang khủng hoảng sâu sắc triết lý giáo dục, liệu các con có cơ hội trở thành những con người phát triển toàn diện, có tâm hồn trong sáng, khả năng sáng tạo, tư duy độc lập và ý thức tôn trọng những giá trị khác biệt?

Viết đến đây bố nhớ bài kiểm tra văn năm ngoái của con. Đề bài yêu cầu thuật lại một trận thi đấu thể thao mà con có dịp theo dõi gần đây . Khi đón con đi học về bố được nghe con ê a đọc lại những gì thầy đã cho…chép từ hôm trước. Hôm đó, bố con mình có một cuộc nói chuyện thật buồn:

Bố được biết gần đây không có truyền hình trực tiếp trận cầu lông nào giữa đội VN- Lào, tại sao con tường thuật …như thật?

Im lặng

Sao con không tường thuật lại những trận cầu vẫn diễn ra ở ngõ nhà mình?

Im Lặng

Bố nghĩ rằng sẽ là rất thú vị nếu tường thuật chính những cuộc đua xe của hai anh em mỗi buổi tối. Các con dúi đầu đẩy xe ô tô nhựa, mông chổng ngược lên trời. Đường đua kéo dài từ phòng ngủ bố mẹ qua hành lang sang phòng ngủ các con. Cổ động viên là bố mẹ và bác Chính. Cũng thắng thua, va quệt nhưng gay cấn hơn hẳn Công thức một là khi hai anh em cãi vã, to tiếng và cả khóc nữa….

Im lặng và cười ngượng.

Bố con mình đã có ba lần xuyên Việt, lần nào cũng chạy thi trên bãi biển mà kết thúc là những lần vùi mình vào sóng? Con còn nhớ bao lần chúng mình rượt đuổi nhau ngoài bãi giữa sông Hồng hay những lần chinh phục núi Bài Thơ hay đỉnh Yên Tử? Bố tin rằng con chưa quên lần chúng mình lái xe đi vào tâm bão để quan sát những biến đổi thật hoành tráng của trời đất trong gió, mưa, các con sông mùa lũ vật vã …

im lặng

Nước mắt con vòng quanh. Biết làm gì đây khi mỗi ngày giỏi lắm bố mẹ chỉ giành cho con trên dưới hai giờ. Bố đau đớn khi điểm số của con và các bạn luôn đồng nghĩa với nhiều quyền lợi của thầy giáo và cả Bộ trưởng Bộ giáo dục?! Nhưng bố sẽ không chịu bó tay bất lực để người ta muốn biến các con thành nô lệ hay những công cụ sai bảo. Con có 40 giờ ban ngày là người của trường lớp, vậy chúng ta còn có những buổi tối và hai ngày cuối tuần. Còn biết bao đỉnh núi phải tới, biết bao dòng sông phải vượt qua và thật nhiều bãi biển tuyệt vời đang vẫy gọi… Trong lộ trình ấy bố sẽ kể cho con nghe chuyện bạn Tot to chan được học trong những lớp học làm bởi các toa tàu, được thoải mái tắm truồng cùng các bạn ngoài bể bơi hay nói chuyện với lũ chim ngay khi ngồi trong lớp. Những câu chuyện hấp dẫn ấy đã được Tetsuko Kuroyanagi- nữ văn sỹ người Nhật viết trong Tot to chan- em bé ngồi bên cửa sổ. Bố sẽ kể con nghe về thầy giáo già Cro xet ti trong cuốn truyện Những tấm lòng cao cả của Edmono De Amicis nhà văn người Ý. 82 tuổi, 60 năm dạy
học, thầy Cro xet ti vẫn giữ nhiều bài viết, cuốn vở của học trò. Mỗi lần đọc lại thầy giáo già vẫn thấy nhớ và yêu thương tất cả học trò, cả những người tốt nhất và xấu nhất, những người làm thầy vui lòng cũng như đau lòng…

Bố cố gắng làm thật nhiều để sẽ không phải nói lời : xin lỗi con!

Advertisements

18 responses to “Phim ơi, Bố xin lỗi con!

  1. van tho cua chu hay qua.doc cam doc ghe

  2. E nghĩ để trẻ phát triển tự do trong sự quan sát từ xa của mình là hay nhất anh ạ. Trẻ học được nhiều từ bạn hơn là bố/mẹ đấy. Thế nên để cho chúng chơi với những đứa trẻ khôn ngoan/giỏi giang là tốt hơn cả. Mình gò ép nó theo cái nó không thích chỉ làm nó nhụt chí đi thôi. Thế nên ông Lincoln mới bảo để cho con ông ấy trải qua mọi việc để biết được các giá trị của cuộc sống. Thường người giàu thì nỗ lực vươn lên không bằng người nghèo. Thế nên văn nhân mà giàu có là hỏng :).

  3. Em cũng được thụ hưởng nền giáo dục như vậy, nhưng cũng may là bây h có thể suy nghĩ được về sự mất phương hướng trong triết lý giáo dục của nước mình. Em tin là trong mỗi con người, cái khả năng tư duy nội tại rất quan trọng và cũng đóng vai trò lớn để tự giáo dục bản thân mình. Bé Phim đọc nhiều sách không anh?

    Có một người cha như anh là may mắn lớn của bé.

  4. Cũng là một người bố chưa mất lương tri, xin được chia sẻ sâu sắc với anh.

    Tôi cũng đã làm thật nhiều, để (may ra) sẽ không phải nói lời xin lỗi con. Nhưng sao cứ mãi cảm thấy có lỗi… Khốn nạn thân chúng ta!

  5. Em thích 2 câu thơ của Lưu Quang Vũ, đại ý “Cha sẽ dạy con yêu cái tốt để lớn lên con biết ghét cái xấu”. Trong việc này có lẽ truyền cho trẻ 1 niềm say mê riêng nào đó cùng với 1 cuộc sống phong phú hơn là những việc có thể làm được.

    Với lại, những thứ GD vô bổ đó thường cũng chỉ tác động nhiều đến trẻ nào quá thụ động thôi thì phải 😀

  6. Cám ơn anh Bình đã có bài viết rất hay đẻ những ông bố bà me và nhưng người làm giáo dục suy ngẫm.
    Em cho con trai em đi học tiếng anh trường thực nghiệm ở đó cô giáo đóng vai trò người bạn chỉ trợ giúp trẻ khi cần còn để trẻ tự bộc lộ cái “tôi ” của mình,kết quả là nó cứ háo hức đến thứ hai và thứ sau để đi học.

  7. anh dung hoang mang, vi ban than anh k thay doi duoc cai vong lan quan cua xa hoi. anh hay tro chuyen voi be Phim, nhu the nay, rat hay, nhu mot nguoi ban, nguoi cha, va khuyen khich em phan bien. Chi voi 2 nam o Phap, nen giao duc va cuoc song o day da hoan toan thay doi toi, mot dua sv k luon u o, luoi dat cau hoi… Hay cho be phim rong ruoi cung anh. Anh dung hoang mang, vi anh dang thay doi anh, khong la mot photocopie cua ai khac.
    ban ve Sarko, co the co nhieu dieu anh chua biet het, cung nhu toi chua biet het, nhung nhung hanh dong Sarko dang lam o Phap thi that k dang tha thu! Mot ke chi biet phat trien va uu tien kinh te, nhung nganh nghe goi la “co ich” cho su giau co cua nuoc Cong hoa nay. Nhung nganh ve van hoa, triet hoc, ly thuyet, van chuong… phai chiu su khon kho ve tai chinh. tuong lai, nuoc P se khong con la mot dat nuoc “nhan van, tu do, binh dang”. COn ve la thu cua Guy Moquet, no duoc loi dung de lam mot bieu tuong chinh tri nhu kieu ng ta lam trong ton giao. tu duy va loi song ng P bay gio da thay doi rat nhieu, cho dau chi cach vai chuc nam nay. Anh co the tuong tuong mot ngay thu hai, tat ca cac thay giao tren toan quoc phai doc la thu cua Guy Moquet? Truoc tran dau Ruby, cac tuyen thu quoc gia phai cam doc trc khi lam tran? co the vi vay ma tran nay nuoc P thua dam day :). Nguoi ta dang suy nghi ve chat luong giao duc cua ban than Sarko day!

  8. va theo toi duoc biet, Sarko co rat nhieu ban be trong nganh thong tin vien thong, cac dai truyen hinh deu bi Sarko dieu khien het, va tui no hen lam, lam tay sai cho Sarko. Chi co vai to bao la ten tieng chi trich thang tay. tuy nhien hon 60% ng P ngoi trc tivi hang ngay!

  9. Em chưa lập gia đình…
    Hàng ngày đi làm đều đi qua 1 ngôi trường quốc tế, đôi khi thấy trẻ con túa ra tung tăng, mặt mũi náo nức. Đi học mà trông tụi nhóc hớn hở như đi liên hoan. Chợt nghĩ làm sao để sau này con mình được đi học cũng vui như thế, náo nức như thế.
    Nhìn mỗi đầu tuần, từng đòan xe con đưa đón ở cổng trường làm tắc nghẽn cả một đoạn phố, những suy nghĩ, lo lắng về tiền bạc cứ cuộn lên…

    Bé Phim thật là hạnh phúc vì có một ông bố như anh. 🙂

  10. em nghĩ các trường lớp hiện nay sẽ giúp cho các trường tư thục phát triển, ì ở đó trẻ em mới đúng là trẻ em.

  11. Con Em sắp vài lớp 1 bài tóan hóc búa mà anh để cập Em cũng chưa giải ra. Một lời xin lỗi rất NGƯỜI !

  12. @toe toét: anh vô cùng lo lăngs khi Phim chưa thực sự say mê đọc sách. Phim chỉ thích xem phim.Anh laoy hoay đủ chiêu: nào đọc cùng, đố có thưởng, thibiaj chuyện, cho Phim làm thầy để kể và giảng lại những sách đã đọc….nhưng chỉ được một lúc lại về mo
    @nuage: cảm ơn em về những thông tin về sarko
    @Hà: trong các chuyến đi anh đều hướng cho cháu khả năng quan sát, ghi nhớ và phân tích theo kiểu trẻ con
    Cảm ơn mọi người nhá

  13. Em cũng hoang mang như thế trong chuyện dạy dỗ con. Em luôn dạy nó phải nhường nhịn mọi người, nhưng ra phố, người ta lại cứ chen lấn hai mẹ con. Em không muốn nó luôn sợ sệt và yếu đuối như mình, nhưng lại sợ nó giống như nhiều kẻ hùng hổ và hiếu thắng ngoài kia. Em luôn thấy mình lạc lõng trong cuộc sống, nhưng để con mình có thể hoà đồng được với mọi người lại sợ nó không còn là nó hồn nhiên nữa. Cha ơi phải làm thế nào hả cha?

  14. Em chưa có gia đình, nhưng đã có người yêu và có ấp ủ về một gia đình của riêng mình.
    Nếu có con, em sẽ cho nó đi học trễ – 7 tuổi vào lớp 1 cũng được- để nó có thời gian tuổi thơ dài hơn. 7 tuổi vác cặp lớp 1 vẫn hơn là vác cặp lớp 1 đi học khi chỉ mới 5 tuổi.

  15. Ba Mẹ em dạy em bằng chính cách sống của mình bác ạ.
    Em cũng sẽ dạy con cái của em bằng chính cuộc đời thiệt hơn được mất của mình.
    Suy cho cùng, được đến như một con người thì cũng nên làm sao đó để được ra đi như một con người, bác nhỉ!

  16. Bài viết của anh làm em thực sự cảm động.

  17. Voi cach suy nghi va giao duc con nhu anh, em nghi be Phim se thanh nguoi co ich. Moi truong song xung quanh va va ban be o truong hoc cung se anh huong nhieu den su phat trien cua be anh a. Em nghi neu giup cho con minh y thuc duoc rang “song phai co trach nhiem” thi no se tu biet dieu chinh trong cuoc song va se thanh nguoi.

    Ve Sarkozy, em khong dong y voi quan diem cua ban nuage tren kia. Nuoc Phap dang bi tri tre vi va vi the nuoc Phap can mot nguoi nhu Sarko, nhung net “nhan van, cong binh, bac ai, tu do” cua nuoc Phap se khong mat di ma no duoc dieu chinh cho phu hop voi hoan canh hien tai cua nuoc Phap. Khong the co su tot dep trong mot xa hoi tri tre! Em lcu dau cung khong ung ho Sarko ma ung ho Royal, tuy nhien cang ve sau thi em cang thay Sarko la nguoi phu hop cho nuoc Phap hien tai. Nhung gi ong ay dang lam khong the danh gia ngay duoc, phai mat it nhat 5 nam sau khi ong ay roi khoi ghe tong thong thi moi co the danh gia duoc phan nao.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s